در باره کتاب:
موضوع اين كتاب بحث و بررسي درباره ساقي نامه است كه در دو بخش گردآوري شده است. در بخش اول اين اثر، كلياتي درباره ساقينامهها، مضامين ساقينامهها و پيشينه آنها و سير تاريخيشان نگاشته شده است و بخش دوم به معرفي تذكرههاي ساقي نامه اختصاص دارد. نويسنده در فصل اول اين كتاب به نقطه نظرات علياكبر دهخدا، احمد گلچيني و دكتر سيروس شميسا، از ساقينامه پرداخته است. اما آنچه در تمام اين تعاريف جنبه اشتراك دارد اين است كه ساقينامه، نوعي شعر است كه در آن شاعر با مخاطب قرار دادن ساقي، مضاميني را در ياد كرد مرگ، بيثباتي حيات دنيوي، غنيمت شمردن فرصت و نيز گذار بودن عمر آدمي بيان ميكند.
به اعتقاد مؤلف «ساقي نامه و مغنينامه كه اجزاي يك منظومه مستقل را تشكيل ميدهند، شامل ابياتي هستند بيشتر در قالب مثنوي و بحر متقارب، كه در آن ساقي و مغني خطاب قرار ميگیرد و با طلب باده از ساقي و نواخت موسيقي از مغني، به بيان مسائلي ميپردازد از جمله، بياعتباري دنياي فاني و مقام و منصب آن، ستمگري و بيوفايي روزگار غدار، شكايت از ريا و دورويي اهل زمانه به خصوص زاهدان ريايي و مزمت آنها، توصيف عرفاني و صفاي عرفا و اهل درد، دعوت به اغتنام فرصت و دريافت دم و پرداختن به شادي و عيش معنوي و امثال اينها.
فصل دوم، اختصاص دارد به بحث و بررسي درباره «خمر» و «خمريه» و همچنين خمريه را در روزگار جاهليت و شعر عرب، بررسي ميكند. علاوه بر آن به ارزيابي اين مسئله ميپردازد كه آيا آن گونه كه گفته شده است، ساقينامه، زاده خمريات فارسي، و خمريات فارسي، زاده خمريات عرب است؟ نويسنده براي رسيدن به پاسخ اين سؤال در دو فصل مجزا، ابتدا به پيشينه خمريات عرب تا اوايل دوره عباسي و در ادامه نيز به پيشينه خمريات فارسي تا اوايل سده ششم ميپردازد لازم به ذكر است كه در اين كتاب توجه به خمريه سرايي در شعر عرب و بررسي آن فقط به منظور بررسي پيشينه خمريهسرايي در شعر فارسي ميباشد. بنابراين تنها به مطالعه شعر عرب تا قسمتهايي از دوره عباسي يعني قسمتهايي كه به حوزه كار شعر فارسي مربوط ميشود، ميپردازد.
